Wietnam to raj kulturalny dla każdego. Kultura wietnamska ma swoje korzenie w legendach. Z wiary w takie historie narodziło się kilka wietnamskich tradycji. Istnieją wierzenia związane z naturalnymi zjawiskami na tym lądzie, takimi jak nadejście pory monsunowej, festiwale kulturalne, pochodzenie tubylców oraz świątynie i święte miejsca.
Legenda stworzenia
Zacznijmy od tego, w jaki sposób Wietnamczycy wierzą, skąd pochodzą. Lac Long Quân, którego imię dosłownie oznacza Smoczy Król Lac, był królem i smokiem wodnym starożytnego Wietnamu. Zbudował dwa wielkie pałace – jeden na morzu, a drugi w górach. Według legendy ożenił się z górską wróżką imieniem Âu Cơ. Âu Cơ urodziła worek zawierający sto jaj, z których urodziło się sto dzieci. Pewnego dnia Lạc Long Quân powiedział swojej żonie, że skoro pochodzi od smoków, a ona jest wróżką, nie można ich łączyć jako ogień i woda. Kontynuacja w harmonii była niemożliwa, więc postanowili się rozstać.
Lạc Long Quân zabrał połowę ich dzieci i udał się do pałacu na morzu, podczas gdy Âu Cơ zabrała drugą połowę i udała się do pałacu górskiego. Dzieci, które dorastały z matką na lądzie, uważa się za narodziny Wietnamczyków. Najstarszy syn, który wyjechał z matką w góry, później ogłosił się następcą Quana. Jego imieniem nazwano kilka miast w Wietnamie, a nawet podręczniki szkolne opowiadają o tej legendzie.
Magiczny figowiec
Dzieci w Wietnamie uwielbiają opowieść o młodym chłopaku imieniem Cuội, który poleciał na magicznym figowcu na Księżyc. Jak do tego doszło? Otóż, Cuội zauważył w dżungli 4 tygrysiątka, które nie dawały znaków życia. Chciał sprawdzić co się stało, jednak zauważył wracającą tygrysicę, więc schował się bezpiecznie na wysokim drzewie. Obserwował, jak ich matka podeszła do niewielkiego drzewa rosnącego niedaleko i zerwawszy kilka listków podała je swoim młodym. Te po chwili zaczęły się ruszać, a następnie wstały i chciały się bawić.
Cuội nie dowierzał własnym oczom i kiedy tylko rodzina tygrysów odeszła w bezpieczniejsze miejsce, postanowił zabrać magiczne drzewko ze sobą. W drodze do domu znalazł przy drodze martwego mężczyznę, którego udało mu się ożywić przez podanie kilku listków tej wyjątkowej rośliny. Kiedy mężczyzna doszedł do siebie, dał Cuội dobrą radę: by dobrze opiekował się drzewkiem, ponieważ jest to bardzo wyjątkowy figowiec i jeśli kiedykolwiek podleje go brudną wodą – odleci on wprost do nieba.
Cuội zasadził drzewo za swoim domem, pielęgnował je i pomagał wszystkim, którzy ciężko chorowali lub byli bliscy śmierci. Pewnego dnia ktoś napadł na jego dom i zabił jego żonę. Nasz bohater niestety nie mógł jej uratować, ponieważ napastnicy wiedzieli o jego zdolnościach i wyrzucili serce małżonki do rzeki. Zrozpaczony mąż zdołał zastąpić brakujący organ innym, jednak jego żona nie była już tą samą osobą i gdy tylko prosił ją o coś, robiła coś zupełnie przeciwnego. Pewnego dnia przed wyjściem do pracy nieroztropnie poprosił żonę o podlanie drzewa czystą wodą. Małżonka, jak można się domyślić, postąpiła na odwrót i podlała drzewo brudną wodą, w efekcie czego zaczęło się ono unosić nad ziemią i ulatywać coraz wyżej. Przerażony Cuội w ostatniej chwili uchwycił się korzenia drzewa i razem z nim poleciał na Księżyc. Dzięki liściom żyje tam po dziś dzień, a w dniu Święta Środka Jesieni, kiedy Księżyc świeci jaśniej, można zobaczyć na nim jego cień, gdy siedzi pod swym figowcem.
Żarłoczny Karp
Inna legenda głosi, że kiedyś 15. dnia księżycowego sierpnia Duch Karpia pożarł wielu ludzi na Ziemi, by dać reszcie nauczkę i zniechęcić ich do wychodzenia po zmroku. Pewien mędrzec wpadł na pomysł stworzenia lampionu w kształcie karpia z kijem w brzuchu, by przestraszyć ducha. Podstęp zadziałał i od tamtej pory Duch Karpia nie odważył się nikomu zrobić krzywdy podczas Święta Środka Jesieni. Stąd najbardziej popularnymi kształtami lampionów, które wybierają dzieci są: księżyc oraz karp.
Apetyczny SMS
Jeśli chodzi o najbardziej popularne ciasteczka wietnamskie, wiąże się z nimi ciekawa anegdota, mająca swoje źródło w Chinach. Za czasów panowania Dynastii Yuan, założonej przez mongolskiego władcę Kubilaj-chana, opozycja planowała wybuch powstania, mającego na celu przywrócenie chińskich rządów w Państwie Środka. Przekazywanie rozkazów pod czujnym okiem władzy było zadaniem trudnym, jednak Zhu Yuanzhang, późniejszy pierwszy cesarz Dynastii Ming, wykorzystał czas Święta Środka Jesieni i zlecił zapiekanie wiadomości w ciatkach księżycowych (mooncakes). Dzięki temu dobrze zorganizowane powstanie mogło zakończyć się sukcesem i objęciem tronu przez Cesarza Hongwu, który zapoczątkował ostatnią cesarską dynastię Chin – Dynastię Ming.
Droga Mleczna
W kulturze wietnamskiej uważa się, że Droga Mleczna jest miejscem spotkania dwojga kochanków. Chuc Nu była piękną córką Nefrytowego Cesarza, który rządził niebiosami. Była niezwykle utalentowana w tkaniu pięknych gobelinów. Mówi się, że tkała promienie słońca razem ze światłem księżyca i dodatkowo ozdabiała je migoczącymi gwiazdami. Z tych kreacji uszyła szaty swojego ojca i ubrania wróżek. Chuc Nu miała poślubić odpowiedniego partnera, ale żaden z zalotników, którzy przyszli po jej rękę, nie uszczęśliwił jej. W letni dzień zobaczyła pasterza swojego ojca, Nguu Langa, który prowadził królewskie bydło wzdłuż brzegów Drogi Mlecznej. Dla nich obojga była to miłość od pierwszego wejrzenia. Pobrali się z błogosławieństwem cesarza.
Jednak ich miłość i oddanie do siebie nawzajem sprawiły, że zaniedbali swoją pracę, Chuc Nu – tkactwo i Nguu Lang – opiekę nad królewskim bydłem. Tkactwo zbierało kurz, a bydło wędrowało w pola uprawne i niszczyło je. Powtarzające się ostrzeżenia cesarza pozostały niezauważone. Ostatecznie cesarz postanowił wypędzić Nguu Langa na drugą stronę Drogi Mlecznej, aby zajmował się bydłem. Księżniczka wpadła w depresję i widząc to, jej ojciec zlitował się nad nią i zdecydował, że siódmego dnia siódmego miesiąca mogą się spotkać. Dlatego każdego roku Chuc Nu czeka po jednej stronie Drogi Mlecznej i błaga wrony, aby pomogły jej połączyć się z jej miłością. Tak więc wrony z całego świata łączą się, aby zbudować most, aby kochankowie ze skrzyżowanymi gwiazdami mogli się spotkać.
Wietnamczycy uważają, że to był powód, dla którego wrony migrują w siódmym miesiącu. W tym miesiącu zawsze pada lekki deszcz, który tubylcy nazywają Mua Ngau. Uważają, że to szczęśliwe łzy młodej pary z powodu ponownego połączenia.
Ropuchy i deszcz
Wietnam dawno temu dotknęła niszczycielska susza. Bez deszczu ziemia pękła, rośliny i zwierzęta umarły. I tak ropucha postanowiła udać się do niebios, aby spotkać Boga i opowiedzieć mu, jak umiera ziemia. Po drodze spotkała pszczołę, kraba, niedźwiedzia, tygrysa i lisa, którzy dołączyli do niej w jej podróży.
Po dotarciu do bram niebios zwierzęta ujrzały przycupnięty bęben. Ropucha poprosiła przyjaciół, aby się schowali i chwilę zaczekali. Wzięła bęben i zaczęła w niego uderzać, wywołując ducha grzmotu. Widok małej ropuchy bijącej w bęben nie zraził ducha, a duch zgłosił to Bogu. Jednak to było na tyle irytujące dla Boga, że kazał kogutowi zadziobać ropuchę na śmierć. Nastąpił cykl wydarzeń – kogut próbował zaatakować ropuchę, ale lis przyszedł i zabił koguta, aby bronić przyjaciela. Następnie nakazano psu zabić lisa, ale na próżno, ponieważ niedźwiedź wyszedł i zabił psa.
Wściekły Bóg posłał samego ducha piorunów, aby ukarał zwierzęta. Jednak duch został ukąszony przez pszczołę, zraniony szczypcami przez kraba i prawie poturbowany przez tygrysa. W końcu Bóg musiał zaprosić zwierzęta na swój dwór, gdzie wysłuchał ich losu. Widząc, jak zwierzęta poradziły sobie z kłopotami przy bramie, Bóg przestraszył się jeszcze bardziej, że ziemia może się przeciw niemu zbuntować. Wysłał więc zwierzęta w drogę, prosząc ropuchę o zgrzytanie zębami, gdy potrzebują deszczu i wody.
I tak do dziś Wietnamczycy uważają, że spotkanie ropuchy jest dobrym omenem i zapowiedzią nadchodzącego deszczu.
Jezioro Hoan Kiem
Jezioro Hoan Kiem w Wietnamie jest również znane jako Jezioro Zwróconego Miecza lub Jezioro Przywróconego Miecza. I tak, nazwa pochodzi od starożytnej legendy związanej z jeziorem.
W 1428 roku Lê Lợi został cesarzem po pokonaniu Chin Ming. Pływał łodzią po jeziorze Hoan Kiem, kiedy pojawił się Kim Qui, bóg Złotego Żółwia i poprosił o magiczny miecz cesarza. Król Smoków – Long Vương dał Le Lợi magiczny miecz do walki z Chinami Ming. By uczcić powrót miecza do jego prawowitego właściciela, cesarz postanowił upamiętnić to wydarzenie, zmieniając nazwę jeziora z Zielonej Wody (dawna nazwa) na Jezioro Zwróconego Miecza. Na środku jeziora, gdzie leży mała wyspa, wzniesiono Wieżę Żółwia Tháp Rùa. Samo jezioro jest domem dla niewielkiej liczby dużych żółwi o miękkich skorupach, które według wietnamskich wierzeń, przynoszą szczęście.
Autor: Mia
Moderator: ECHo
edytor: Grazia
